Kỷ Niệm 35 Năm Nhật Báo Người Việt

ĐƯỜNG XA MỘT CHUYẾN VIỄN DU

TRỊNH HẢO TÂM

Đời tôi có rất nhiều cuộc viễn du vì cuộc sống hay lang thang bốn phương trời để ngắm nhìn hoa thơm cỏ lạ, quan sát đất nước con người, tìm hiểu lịch sử văn hóa để học hỏi điều hay nét đẹp. Vì vậy cổ nhân ta có câu “Đi một ngày đàng học một sàng khôn” hay “Đi cho biết đó biết đây, ở nhà với mẹ biết ngày nào khôn”.

Trong các cuộc hành trình đó, chuyến đi mạo hiểm nhất thay cả cuộc đời là chuyến vượt biên năm 1978 lái ghe từ Cà Mau sang tỉnh Songkhla, Thái Lan. Nói đến viễn du là nói đến một chuyến đi xa, thuận buồm xuôi gió, được nhiều thú vị vui thích hay gặp khó khăn trở ngại, bị lạc mất đồ, bị móc túi mất hết giấy tờ tiền bạc. Viễn du là khăn gói ra đi mà kết qủa không biết thể nào? Nhưng số tôi không đi là không được: “Giấc mơ của tôi là cánh chim hải âu, bay ra khỏi tầm tay và tiếng sóng” (Bay Đi Cánh Chim Biển - Đức Huy).

Một cuộc viễn du khác mà tới hôm nay tôi vẫn còn cất bước, không phải đi trên mặt đất, ngồi trên phi cơ hay du thuyền mà là trải lòng trên trang giấy, đem những tâm sự buồn vui, hạnh phúc, kinh nghiệm đến cùng bạn đọc. Đó là đến với báo Người Việt trong những thiên ký sự du lịch hàng tuần vào ngày Thứ Bảy. Tôi xem sự cộng tác với Người Việt, chia sẻ vui buồn với bạn đọc là niềm vui thích, cũng như một cuộc viễn du. Đi đã thích nhưng về ngồi viết lại càng thú hơn, nhiều lúc tôi ví mình như trâu bò, ra đồng cố ngoặm nhiều cỏ non, về chuồng nằm thảnh thơi nhai lại, càng thú vị hơn. Rồi sau đó chờ nghe những dư âm phản hồi, những lá thư, điện thoại, bây giờ Email, nhắn trên Facebook của bạn đọc nêu lên những câu hỏi, chia sẻ cái thú ngao du, những thứ đó nếu vắng đi chắc sẽ man mác một nỗi buồn!

Khởi đầu chuyến viễn du với báo Người Việt như thế nào? Cơ duyên tình tự nào đưa tôi đến với báo Người Việt? Đến với báo Người Việt đã qúa lâu như một sự tình cờ không hẹn trước. Gặp báo Người Việt qua anh Đỗ Ngọc Yến như gặp được một người bạn đồng hành cùng đi trên một con đường ở xứ lạ, giúp đỡ dìu dắt nhau là chuyện tự nhiên.

Năm 1978 số báo Người Việt đầu tiên ra mắt với một tựa đề rất hấp dẫn: “Mỹ lập cầu không vận đưa người tỵ nạn từ các trại Đông Nam Á sang Mỹ” và tôi đã sang định cư Mỹ vào đầu năm 1979. Gặp anh Đỗ Ngọc Yến thì ai cũng có cảm tình, nụ cười lúc nào cũng nở trên môi, cặp mắt sáng sau gọng kính cận thị dầy như đáy ve chai. Anh ít nói mà lúc nào cũng chăm chỉ lắng nghe người khác nói. Anh không khi nào tranh cãi hơn thua, nói cho được phần thắng về mình, ai nói điều anh không đồng ý, anh chỉ cười xuề xòa không khi nào để ý giận ai. Thích nhất là khi mình nói đùa, sau một vài giây suy nghĩ mắt anh sáng lên là biết anh đã hiểu và đồng cảm với mình. Anh nhớ rất dai, gặp ai một lần nói tên là lần sau gặp lại anh vẫn nhớ. Anh xem báo Người Việt như của chung, ai viết lách được mà chưa có việc làm là anh mướn và nói là làm tạm để chờ việc khác ngon lành hơn. Vào làm, việc gì hợp với khả năng sở thích là làm. Tôi quen với một nhà thơ trẻ khi ở cùng trại tỵ nạn Songkhla, sang đây gặp anh và bà xã đều làm cho báo Người Việt. Thi sĩ qua Mỹ hồn thơ không còn lai láng, cả tháng mới được một bài đăng trên báo, nhưng đối với anh Yến vậy là tốt rồi!

Thời đó mới sang cái gì cũng xa lạ mà ở Việt Nam chưa từng trải qua, mục đích của báo Người Việt là hướng dẫn đồng hương mau hội nhập vào đời sống mới, sớm an cư lạc nghiệp. Thủ tục xin trợ cấp, cách chọn mướn một apartment, mua một chiếc xe cũ ở đâu, thi bằng lái xe như thế nào, đi học Anh văn hay học nghề và tìm kiếm một việc làm thích hợp là những đề tài mà báo Người Việt lúc đó thường tìm hiểu và phổ biến cho đồng hương.

Nhớ lại thời điểm 1979 khu Little Saigon ngày nay là những ruộng dâu, vườn bắp, lúc đó chợ Việt Nam chỉ có vài ngôi chợ nhỏ bằng hai căn phố như chợ Dân Tiếp Vụ ở đường Westminster, nhà hàng có tiệm phở Hòa trên đường First và Sullivan, Santa Ana. Dành dụm trả tiền thuê nhà, tiền mua xe lấy đâu đi ăn tiệm, trước Phở Hòa vài bà cụ bán chút rau sau vườn để tìm thêm thu nhập. Quê người lận đận, quê nhà càng tang thương rách nát, thân nhân chầu chực cả ngày để lãnh từng gói qùa mang nhiều tình thương đùm bọc mà trong đó có gì? Vài chai dầu Nhị Thiên Đường, một hộp Tylenol, bịt kẹo ho bạc hà, chỉ ren, vài thước vải soie Pháp…Bao thư tôi gởi về, ba tôi phải lộn trở ra dùng lại để gởi sang cho tôi!

Tôi định cư ở Pomona một thành phố nghèo cách Little Saigon khoảng 30 miles về hướng Đông Bắc, số dân Việt Nam tỵ nạn tại đây lúc đó khoảng 10 ngàn người, chỉ sau Santa Ana và Los Angeles mà thôi. Ở đây có thành lập ban đại diện cộng đồng để bênh vực quyền lợi cho đồng bào khi bị kỳ thị vì trước đó nhiều học sinh Việt Nam bị học sinh sắc dân khác hà hiếp. Tôi cũng có chân trong ban đại diện và thường xuyên cũng gởi tin sinh hoạt cộng đồng địa phương Pomona cho báo Người Việt như tổ chức Hội Chợ Xuân, tổ chức Tết Trung Thu phát qùa cho trẻ con, mở lớp dạy Việt ngữ, phát giải khuyến học khi bãi trường v.v…Khi có một tin tức gì đó liên quan với người Việt tại đây như cướp của, bắn người tôi đưa tin và nhắc nhở đồng hương cảnh giác. Những hoàn cảnh đáng thương như gia đình ông Hiệp, bà vợ bịnh tâm thần còn ông cũng không khá gì hơn với hai đứa con nhỏ, có khi không còn gạo nấu! Những mẫu tin lặt vặt đó được ký dưới tên “Thành Tâm Pomona”.

Vài người phê bình anh Đỗ Ngọc Yến đánh trống bỏ dùi, anh Yến thành lập tờ báo Người Việt trong hoàn cảnh khó khăn như vậy. Xong, khi tờ báo tạm thời đứng vững, anh để anh em làm và anh tìm những sáng kiến mới, những gì cộng đồng tỵ nạn chúng ta chưa có như chương trình phát thanh, truyền hình vừa phục vụ cộng đồng vừa tạo công ăn việc làm cho những người mới qua. Không phải sáng kiến nào của anh cũng thành công nhưng phải công nhận một điều là anh là người nhiều sáng kiến, luôn đi tìm cái mới mẻ. Thí dụ như khi kỹ nghệ vi tính Computer đã phổ biến không còn qúa đắt đỏ, anh là người khuyến khích tôi dùng máy vi tính để viết bài thay vì viết bằng bút vừa khó khăn vừa mất thì giờ khi sửa lỗi và đem lên khuôn in báo. Khi Internet đã thông dụng anh báo tin là tòa báo bắt đầu dùng Email để nhận bài vở, nhận tài liệu hình ảnh v.v…Nhiều lúc có họp mặt ăn uống anh gọi điện thoại bảo tôi có rảnh xuống chơi. Anh lại là người bản tính âm thầm khiêm tốn, nhớ lại mỗi lần xuống báo Người Việt thấy anh thường đứng ở bãi đậu xe, tìm chỗ đậu cho người này người kia nhất là những khách hàng đến đăng rao vặt. Nhiều người không biết tưởng anh là nhân viên bãi đậu xe!

Hai mươi lăm năm sau, Little Saigon đã mở mang phồn thịnh, phố xá khang trang cũng là lúc nhật báo Người Việt dọn sang cơ sở mới do chính mình làm chủ. Dân Việt tỵ nạn có đời sống thay đổi khác hơn trước, báo Người Việt không còn những mục hướng dẫn hội nhập nữa vì mọi người ai cũng đã qúa rành. Sau bao năm vất vả mưu sinh, nuôi con khôn lớn, mọi người đa số đều an cư lạc nghiệp và bắt đầu an hưởng tuổi đời, bắt đầu giải trí du lịch. Trang du lịch trên báo Người Việt được lập ra và tôi lại có miếng đất để dụng võ, nhiều lúc cũng “múa gậy vườn hoang” cường điệu khuếch đại những nơi mình thích. Có độc giả ở Pomona là ông Bùi Văn Thưởng chủ hệ thống Phở Hà gặp tôi bèn phê bình: “Anh viết thấy cảnh nơi đó qúa hay, qúa đẹp. Sao tôi tới, tìm hoài không thấy gì hết!”. Tôi đành phải trả lời: “Xấu đẹp tùy người đối diện! Người buồn cảnh có vui đâu bao giờ! Phải tới đó với tâm cảm nhàn tản của người du lịch nhẹ gánh bụi trần, hòa quyện tâm hồn vào không gian mới cảm nhận hết được nét đẹp của thiên nhiên!”

Qủa thật anh Đỗ Ngọc Yến đánh trống bỏ dùi, anh gióng lên ba hồi trống lại bỏ đi về miền lạc phúc. Nhật báo Người Việt anh để lại ngày nay có thế hệ trẻ giỏi giang tiếp nối. Dù cho có những lúc sai sót, suốt 35 năm báo Người Việt đã đồng hành với cộng đồng tỵ nạn trong một cuộc viễn du chông gai thử thách nơi xứ người. Cộng đồng người Việt thành công lớn mạnh nhưng con đường của báo Người Việt vẫn còn khá xa…

TRỊNH HẢO TÂM

ĐI XEM XE HOA Ở PASADENA

Bài và ảnh: TRỊNH HẢO TÂM

  

 Sau khi diễn hành trên đại lộ Colorado ở Pasadena, các xe hoa được tập trung đưa về đậu trên đường Sierra Madre Blvd. ở hướng Đông Bắc của thành phố để dân chúng có thể vào thưởng lãm ngắm nhìn một cách tường tận hơn. Cuộc trưng bày xe hoa này diễn ra ngay sau ngày diễn hành đầu năm và thường kéo dài trong 2 ngày được gọi là Post Parade, A Showcase of Floats.

Sau những ngày mưa dai dứt, sáng ngày 2 tháng Giêng 2013 nắng lên rất đẹp nhưng gió Santa Ana từ sa mạc thổi về mang cái lạnh thấu xương. Người ta thường nói “Sau cơn mưa trời lại sáng” còn ở Quận Cam tôi ở thì lại “Sau cơn mưa trời lại gió”, mùa Đông mưa đã lạnh, nay gió thì lại càng cóng hơn. Hôm nay định đi xem xe hoa ở Pasadena nhưng khi mặt trời vừa lên thì bị mất điện, có lẽ đường dây chính cả khu vực bị gió mạnh làm va chạm “mát” giây như thế nào đó mới mất điện? Khổ một nỗi ở thời kỳ văn minh hiện đại thì “điện hại” hơn cả, mất điện là mất…tất cả! Sưởi cũng tắt…lửa lòng không còn rạo rực mặc dù sưởi chạy bằng ga (nhưng lại khởi động bằng điện!). Muốn pha một tách cà phê cho ấm lòng nhưng lò vi ba (microwave) không điện làm sao nấu nước! Sang qua lò nấu bằng ga cũng đánh lửa bằng điện nên có vặn lên cũng im hơi lặng tiếng! Tìm diêm quẹt cũng không còn que nào vì sau những năm dài không hút thuốc, tìm diêm như thể tìm chim, chim bay biển Bắc, tôi tìm biển Nam! Điện thoại nhà cũng im hơi mà internet cũng bất động! Hoàn toàn bị cô lập như người sống nơi hoang đảo. Sáng nay dự tính lên Pasadena xem xe hoa sớm nhưng điện không có làm sao mở cánh cửa nhà xe đem xe ra (dù biết có thể mở bằng tay nhưng hơi lôi thôi nên làm biếng). Thôi đành chịu và hy vọng rằng cũng như mấy lần mất điện trước, thế nào điện cũng sẽ có trở lại sớm. Ở Mỹ này điện là phương tiện sinh tử, người bịnh đường hô hấp phải dùng máy trợ thở bằng điện, thế nào người ta cũng phải cấp tốc sửa chữa nối điện lại sớm. Qủa như vậy, độ một giờ đồng hồ sau điện có lại, bộ phận đầu tiên lên tiếng là cái máy sưởi rì rầm hoạt động. Thở phào nhẹ nhõm, những gì đang có ta coi thường nhưng khi mất mới thấy qúy. “Set-up” lại các món trong nhà, pha tách cà phê phin và chuẩn bị lên đường trực chỉ Pasadena để xem hoa sớm đầu Đông.

Địa điểm trưng bày các xe hoa Post Parade không có bãi đậu xe cho người đến xem nên Hội Hoa Hồng Pasadena đề nghị dân chúng nên đậu xe tại 3 địa điểm “Park & Ride” là sân vận động Rose Bowl Stadium, Pasadena City College và Community Education Center rồi từ đó có xe đưa đến Post Parade, khứ hồi với giá vé 3$ mỗi người. Tôi dự định sẽ chọn Community Education Center để đậu xe cho gần nơi trưng bày xe hoa nhưng từ xa lộ 210 rẽ ra ở exit Sierra Madre thì đã gặp bảng chỉ dẫn vào Post Parade với nhiều xe cảnh sát và tấp nập xe cộ mà không biết làm sao trở lại Community Education Center. Thôi thì cũng như lần trước tìm chỗ đậu xe trên lề đường trước những tư gia. Có nhiều người nhà của họ gần nơi Post Parade, họ trưng những tấm bảng cho đậu xe trên sân nhà với giá 10$ có nơi còn tăng lên 20$ nhưng cũng có người chấp nhận để khỏi đi xa. Phải lái xe ra xa vài con phố mới có chỗ trống ngoài đường để đậu xe. Những ngôi nhà ở đây khá xưa, vuờn tượt tươm tất với nhiều cây cao bóng mát, nhà cửa im lìm không thấy người. Đậu xe ở đây và đi vào khu trưng bày xe hoa, đến lúc xem xong trở lại thấy xe mình được rữa lốm đốm bằng những vòi phun nước tưới cỏ tự động!

VÀO NƠI TRƯNG BÀY XE HOA

Mới có 10 giờ sáng mà nơi quày vé người ta đến rất đông. Vé vào xem là 10$ cho người lớn và 5$ cho trẻ em trên 5 tuổi. Giờ vào xem hôm qua từ 1 đến 5 PM và hôm nay nguyên ngày từ 9 AM đến 5 PM, vì xem tất cả mất 2 tiếng đồng hồ nên 3 PM sẽ ngưng bán vé. Những năm trước xe hoa trưng bày cho dân chúng xem 2 ngày rưỡi nhưng năm nay chỉ nửa ngày hôm qua (1 tháng 1) và hôm nay nữa mà thôi. Thấy bảng ghi từ 7AM đến 9AM cho người cao niên và tàn tật, tôi hỏi bà bán vé trong giờ đó họ có được miễn phí hay không, bà bán nói rằng vẫn phải mua vé. Tôi vẫn còn thắc mắc nếu phải mua vé bình thường thì dành 2 giờ sáng sớm đó làm chi, cao niên mà đi sáng sớm thì lạnh chết? Có thể là dành thời gian riêng để tránh đám đông, người cao niên tàn tật dễ dàng di chuyển.

Xe hoa được trưng bày trên 2 con đường là Sierra Madre Blvd. và Washington Blvd., mỗi đoạn đường kéo dài nửa mile. Nếu đi và về xem hết phải đi bộ 2 miles. Khi vào cửa vì lý do an ninh người ta khám sơ các túi xách và không cho dẫn thú vật, mang xe đạp, skateboards vào. Những ai có iphone có thể gọi một số để nghe lời thuyết minh về các xe hoa được trưng bày bằng không thì khi mua vé cũng được phát một tờ brochure có bản đồ ghi chú tên của những xe hoa. Năm nay 2013 có tất cả 42 xe hoa được diễn hành trên đại lộ Colorado cùng với 23 ban nhạc kèn trống của các trường học và 21 đoàn thể hội đoàn từ thiện, văn hóa. Tất cả 42 xe hoa đều được trưng bày nơi đây, trang trí bằng đủ mọi loại hoa màu sắc rực rỡ đậu dọc trên 2 con đường. Đặc biệt năm nay có sự tham dự lần đầu của những xe hoa như hệ thống bảo hiểm y tế Kaiser Permanente, xe hoa của quốc gia Nam Dương (Indonesia), thành phố San Gabriel, thành phố Torrance.

Cuộc trưng bày xe hoa Post Parade năm nay được bảo trợ bởi công ty Miracle-Gro chuyên sản xuất những sản phẩm trồng hoa, làm vườn như phân bón, đất trồng, thuốc trừ sâu bọ côn trùng v.v…nên họ có một gian hàng tặng phân bón, hạt giống hoa dại Daisy để mang về trồng thử. Trong khu trưng bày có những xe bồn cung cấp nước uống, những xe bán bánh ngọt, giải khát, đồ lưu niệm và những máy rút tiền từ trương mục ngân hàng.

LỊCH SỬ HỘI DIỄN HOA HỒNG

Lễ Hội Hoa Hồng ngày đầu năm dương lịch ở Pasadena có từ năm 1890 khi hội đi săn Valley Hunt Club tổ chức môt cuộc diễn hành những xe kết hoa do ngựa kéo trước khi khai mạc trận đấu football vào buổi chiều. Cuộc diễn hành đầu tiên thành công rực rỡ quy tụ được hơn 2 ngàn người đến vui chơi tham dự.

Những năm sau đó lễ hội hoa hồng được liên tục tổ chức hàng năm ngay cả những năm chiến tranh đệ nhứt và đệ nhị thế chiến và ngày càng thu hút rất đông số người đến tham dự. Ngày xưa các xe hoa trang hoàng rất đơn giản, chỉ là xe hơi được kết hoa bên ngoài và không có những ban nhạc tham gia diễn hành. Thành phố Pasadena rất hãnh diện về lễ hội hoa hồng hàng năm của mình để quảng bá cho các tiểu bang giá lạnh miền Đông thấy rằng nơi đây nắng ấm ngay cả mùa Đông bông hoa vẫn khoe sắc thắm tươi  rực rỡ để mời gọi các công ty, hãng xưởng sản xuất mau dọn về đây mà đầu tư.

Cuộc diễn hành hàng năm được tổ chức trên đại lộ Colorado Boulevard là con đường thương mại chính yếu của thành phố Pasadena. Những xe hoa được chuẩn bị khung sườn từ hàng tháng trước trong một xưởng riêng của Hội Hoa Hồng. Những bông hoa hay cành lá, trái hạt, vỏ cây trang trí trên xe phải là thực vật thiên nhiên chứ không được dùng hoa lụa hay ny long. Hoa lá có thể được mang từ các nước khác tới chứ không cần phải là hoa của Cali.

Đoạn đường diễn hành dài 5 miles rưỡi bắt đầu lúc 8 giờ sáng khởi hành từ ngả tư  Colorado và Orange ở phía Tây, sau đó rẽ trái sang đường Sierra Madre để chấm dứt vào lúc 12 giờ. Những người đứng trên xe hoa hay tham dự các ban nhạc suốt buổi diễn hành dài 4 tiếng đồng hồ không được rời đoàn để đi vệ sinh cá nhân hay gọi điện thoại cầm tay!

Dân chúng muốn xem cuộc diễn hành hoa hồng hàng năm có thể mua vé để ngồi trên những khán đài được thiết lập dọc trên đường Colorado. Ngoài ra đứng xem dọc theo đường Colorado hoàn toàn miễn phí, ai đến trước ưu tiên có chỗ tốt, do đó hàng năm có hàng ngàn người đến cắm dùi chiếm lề đường từ 1 giờ trưa ngày cuối năm. Họ có thể mang theo lò nấu nướng thức ăn nhỏ, mền và túi ngủ, ghế xếp, radio, truyền hình nhưng phải thu dọn sạch trên đường Colorado sau lằn sơn màu xanh vào 7 giờ sáng hôm sau trước giờ xe hoa diễn hành.

Cuộc diễn hành năm nay 2013 là lần thứ 124 kể từ lần đầu năm 1890 với chủ đề là “Oh, the Places You’ll Go!” cũng do hãng xe hơi Honda bảo trợ. Dẫn đầu đoàn diễn hành “Grand Marshal” năm nay, ngồi trên cổ xe trang trí hoa hồng do ngựa kéo là bà Jane Goodall được thế giới biết đến vì trải qua hàng chục năm chăm sóc bảo vệ những đàn khỉ dã nhân ở rừng núi Phi Châu. Năm nay lần đầu tiên trong diễn hành người ta vinh danh những chú quân khuyển tham gia những công tác trên chiến trường, những y tá làm trong các bịnh viện. Một sự kiện khác gây xúc động là cuộc hội ngộ đầy ngạc nhiên giữa một Trung Sĩ Nhất ngồi trên xe hoa và vợ con của anh ta đứng xem diễn hành trên lề đường. Vợ và con trai 4 tuổi chạy đến ôm trong vòng tay của người chiến sĩ mà họ cứ ngỡ là còn đang ở chiến trường Afghanistan. Một sự kiện khác cũng lần đầu tiên diễn ra ở Diễn Hành Hoa Hồng là đám cưới đầu Xuân giữa đôi tình nhân ở Virginia quen nhau từ chục năm trước nay làm đám cưới trên xe hoa “The Love Float” của hãng bảo hiểm Farmers Insurance và họ hôn môi nhau trước sự chứng kiến của hàng triệu người trên khắp thế giới. Ngoài ra trên xe hoa của hội “Donate Life” có mặt cô Vicky Nguyễn một cô gái Việt Nam đã hai lần thay gan nhưng không ngừng đóng góp cho cộng đồng. Cô được chọn trong hàng trăm người để đại diện cho hội “Donate Life” tham dự diễn hành.

TRỊNH HẢO TÂM

CHUYỆN RẮN NĂM QÚY TỴ

Trịnh Hảo Tâm

Rồng ra đi thì rắn lại trở về, rồng và rắn là hai con vật duy nhất thuộc loại bò sát trong 12 con giáp, rồng là con vật huyền thoại chưa ai trông thấy bao giờ nhưng rắn là con vật có thật, trong đời ai cũng đã từng thấy qua và có nhiều người còn bị rắn cắn! Rồng theo hình vẽ có 4 chân nhưng không đi trên mặt đất mà lại bay luợn trên mây trong khi rắn thân mình trụi lũi không chân tay nhưng lại bò rất nhanh, đôi khi phóng từ cây này sang cây khác:

“Rắn không chân đi năm rừng bảy rú,

Gà không vú nuôi chín mười con…”

(Ca dao)

Nhân năm rắn trở về, ta thử tìm hiểu rắn là con vật như thế nào? Có phải là con vật ghê rợn xấu xa, thường tượng trưng cho điều ác hơn là điền thiện, đem tai ương nhiều hơn là may mắn nhưng tại sao hình ảnh “logo” tượng trưng cho ngành y khoa cứu người lại là con rắn quấn trên cây gậy? Người tuổi rắn như thế nào, ta có nên chọn bạn mà chơi, chọn người tình mà kết nghĩa trên đường đời, chọn người hùn hạp làm ăn là người tuổi rắn? Đó là những điểm mà chúng ta cần bàn bạc sau đây trong những ngày năm tàn tháng Tết sắp đến.

THÂN HÌNH RẮN

Rắn có thân hình dài, không chân là động vật bò sát ăn thịt sống nằm trong nhóm khoa học gọi tên chung là Serpentes. Che phủ thân hình rắn có vảy nằm xếp lớp lên nhau, lớp vảy này chuyển động giúp cho rắn bò trên mặt đất hay di chuyển trên cành cây. Lớp vảy này cứ vài tháng là bong ra khiến rắn lột da, có lớp vảy mới và thân hình nhờ đó mà tăng trưởng lớn thêm. Đầu rắn hình tam giác có xương sọ được cấu tạo bởi nhiều khớp nối với xương quay hàm co giản giúp cho rắn ngoạm và nuốt những con mồi to lớn hơn rắn nhiều lần. Thân mình rắn nhỏ nhưng rất dài và cũng có đầy đủ lục phủ ngũ tạng như những động vật khác, những cơ quan này được xếp nằm dọc theo thân mình rắn như bao tử, phổi, ruột, gan, lá lách. Nếu cơ quan là một cặp như thận thì một trái nằm phía trước và một trái nằm phía sau cách nhau khá xa.

Rắn sinh sống ở khắp mọi lục địa trên thế giới ngoại trừ Nam Cực (Antarctica) và một số đảo không có rắn như Ái Nhĩ Lan (Ireland), Băng Đảo (Iceland) và Tân Tây Lan (New Zealand). Rắn có mặt trên đất liền, ngoài sa mạc, dưới biển và cả trên núi cao như dãy Hy Mã Lạp Sơn (Himalaya) cao 16,000 ft (4,900m) cũng có rắn sinh sống. Rắn được chia làm 20 dòng họ với 500 nhóm và tổng cộng có 3,400 loại rắn khác nhau. Thân mình rắn nhỏ nhất khoảng 10 cm (loại Threadsnake sinh sống ở  các dảo Caribbean và Barbados) cho đến những loại trăn khổng lồ dài đến 8.7 mét (29 ft) sinh sống ở Ấn Độ. Người ta đã từng tìm thấy xương rắn hoá thạch dài đến 15 mét (49 ft) và những xương rắn theo giám định có số tuổi đến 112 triệu năm về trước nghĩa là rắn đã sinh sống trên địa cầu rất lâu trước cả nhân loại (loài người chỉ có mặt khoảng hai ba triệu năm mà thôi). Các nhà vạn vật học cho rằng rắn là hậu duệ của rắn mối, kỳ nhông, các loài vật này sinh sống trong những môi trường chật hẹp như hang ổ, hốc đá, chỉ trườn bò nên không cần đến chân và lâu dần chân biến dạng mất đi trở thành giống rắn.

ĐẶC TÍNH CỦA RẮN

Rắn có nhiều cá tính đặc biệt mà các loài vật khác không có như:

- Nọc độc: chỉ một số ít loại rắn có nọc độc như rắn hổ mang (cobras), rắn lục (vipers), rắn rung chuông (rattlesnakes). Rắn dùng nọc độc để làm tê liệt và giết chết con mồi. Nọc rắn giống như nước bọt nằm trong tuyến nọc ở miệng rắn, khi cắn mồi rắn dùng răng nanh dài nhọn ở hàm trên và nọc truyền theo răng nanh vào cơ thể con mồi. Nọc rắn còn có chức năng như chất dịch tụy giúp phân hủy những con mồi to lớn, xương xẩu thành mềm nhũng dễ tiêu. Ngay cả những loại rắn không nọc độc, vết bị cắn tế bào nơi đó cũng bị hư hại. Có những giống chim, giống thú và những loại rắn khác (như kingsnakes) đã từng ăn thịt những loại rắn độc cũng trở thành miễn nhiễm với nọc độc. Rắn độc cắn chúng không chết, chỉ bị thương và đau nhức nơi vết cắn. Nọc rắn là hợp chất của nhiều chất đạm (proteins), tùy theo loại rắn có thể chia ra làm 3 nhóm nọc độc: nọc làm hư hại thần kinh, nọc tấn công hệ thống tuần hoàn huyết, nọc làm tê liệt nhiều cơ quan của cơ thể khiến nạn nhân tử vong. Điều cần nhất khi bị rắn cắn là cột chặt đừng cho nọc độc truyền vào cơ thể và phải đưa ngay vào bệnh viện cấp cứu.

- Thức ăn của rắn: tất cả rắn đều ăn thịt sống, không ăn trái cây rau củ, rắn ăn những con vật nhỏ như chim chuột, cá tôm, ếch nhái, thằn lằn rắn mối, trứng chim, cua ốc, côn trùng và luôn cả đồng loại là những con rắn khác. Rắn không thể cắn hay xé thức ăn thành nhiều mảnh nhỏ mà chỉ duy nhất là nuốt trọng luôn con mồi. Miệng rắn rộng và cấu tạo xương hàm uyển chuyển nên rắn có thể nuốt những con mồi to lớn hơn thân mình rắn, như rắn thường có thể nuốt nguyên con gà, trăn lớn có thể xơi cả nai con. Sau khi nuốt con mồi xong là rắn ngủ để tiêu hóa con mồi và  rắn có thể nhịn suốt cả tháng mà không cần phải ăn gì. Mùa Đông giá lạnh rắn không ngủ giấc đông miên như những thú vật khác mà vẫn thức nhưng rắn hạn chế hoạt động, nằm yên nơi kín đáo như hang hốc, trong đống lá khô để chờ mùa Xuân trở lại.

- Những giác quan đặc biệt của rắn: Rắn tìm mồi bằng cách đánh hơi, với cái lưỡi dài chẻ đôi khi rắn bò chiếc lưỡi thè ra thụt vào liên tục, đó là lúc rắn dùng chiếc lưỡi để hứng lấy những bụi hạt mùi hơi bay trong không khí. Những hạt này được đưa qua bộ phận Jacobson’s organ ở miệng rắn để phân tích và rắn biết con mồi đó là loài vật gì và ở hướng nào, cách bao xa. Một giác quan đặc biệt khác của rắn là xác định con mồi ở đâu bằng hơi nóng do con mồi tỏa nhiệt, bộ phận cảm nhận này gọi là “Pit” tức là 2 lỗ sâu ở gần mũi rắn. Trong đêm thật tối đen không trăng sao, rắn “thấy” rõ con mồi bằng cơ quan cảm ứng nhiệt này.

- Rắn lột da: Một hoặc hai lần trong năm rắn lột da, da cũ đã bị mòn trầy, chai cứng vì phải cọ sát trên đất hàng ngày, lột da giúp rắn có lớp da và vãy mới đồng thời làm rắn sạch sẽ hơn vì loại bỏ được những ký sinh, bọ rận bám trên da rắn. Khi sắp sửa lột da, rắn không ăn và tìm nơi an toàn ẩn núp, khi lớp da mới đã thành hình, mặt trong lớp da cũ bong ra và hở phần đầu trước. Từ đó rắn bò tới, lớp da cũ sẽ tụt dần ra phía sau với nguyên một bộ da rơi ra. Sự lột da thường xuyên của rắn khiến rắn được xem là con vật trường sinh bất tử, thương tích tự động lành lặn, làm cho rắn trở thành con vật trường sinh biểu tượng cho y học.

- Khi sinh sản rắn đẻ trứng, đa số loại rắn sau khi đẻ trứng nơi an toàn, kín đáo đều bỏ trứng mà đi tuy nhiên có một vài giống như rắn hổ mang chúa (king cobra) làm ổ cẩn thận và ấp trứng bằng cách cuộn mình tròn cho tới khi trứng nở thành con. Vài loại rắn được xếp trong nhóm “ovoviviparous” vẫn giữ trứng trong bụng cho tới khi trứng gần nở thành con nên người ta lầm tưởng là loại rắn này đẻ con thay vì đẻ trứng.

RẮN ĐỐI VỚI CON NGƯỜI

Đối với nhân loại rắn tượng trưng cho gian ác, độc địa, xấu xa (khẩu Phật tâm xà, cõng rắn cắn gà nhà). Trong thánh kinh cựu ước bà Eva bị con rắn cám dỗ, xúi biểu bà ăn trái cấm sẽ đẹp và quyền năng như Chúa Trời. Chẳng những bà ăn còn đưa cho chồng là Adam ăn khiến Chúa đuổi hai ông bà ra khỏi vườn địa đàng. Từ đó con người phải làm lụng vất vả mới có mà ăn, chịu bệnh tật tai ương. Từ khai thiên lập địa rắn đã là con vật xấu xa mang lại những điều bất hạnh. Nhưng sao trong ngành y học người ta lại dùng hình ảnh rắn quấn quanh cây gậy làm biểu tượng cho ngành cứu nhân độ thế này?

Lý do là từ thời xa xưa trước công nguyên người Hy Lạp đã tạc tượng ông thày thuốc Asclepius với con rắn thần quấn tròn quanh cây gậy. Ông được tôn kính nhờ công lao giúp chữa trị nhiều bệnh nan y hiểm nghèo với sự trợ giúp của con rắn thần. Ngày nay hình ảnh con rắn quấn quanh cây gậy được xem là biểu tượng cho y khoa và hình ảnh con rắn nhả nọc trên cái chén cổ là biểu tượng cho ngành dược bào chế thuốc men.

Theo đông y thịt rắn được coi là một vị thuốc bổ có công dụng chữa trị những bệnh về thần kinh như đau nhức, tê liệt, kinh phong, bán thân bất toại. Cũng theo đông y máu rắn pha với rượu uống có tính hoạt huyết, trị được chứng nhức mỏi thấp khớp. Còn mật rắn có vị đắng hoà với rượu để trị đau lưng nhưng tính độc phải dùng liều thấp. Trong các tua du lịch Thái Lan thường du khách được đưa đến viếng trại nuôi rắn hổ mang, xem người ta biểu diễn màn tay không bắt rắn hổ mang chúa (king cobra) to lớn dài hơn 2 mét. Sau đó anh chàng dùng gậy chọc một bầy rắn khiến chúng tức giận ngóc cổ cao lên toan cắn nhưng anh ta nhanh nhẹn né tránh và dùng tay không chụp một con rắn. Một tay bóp mạnh vào cổ rắn khiến nó há miệng ra, tay kia cầm một chén nhỏ đưa vào nanh rắn lấy nọc độc. Theo trại rắn họ nuôi rắn để lấy nọc bán cho các dược phòng sản xuất thuốc vì nọc rắn có đặc tính làm loãng máu để cứu những người bị tai biến mạch máu não (stroke). Ngoài ra còn làm thuốc trị đau nhức và hiện nay được nghiên cứu để bào chế thuốc chống ung thư, những độc tố trong nọc rắn như cobratoxin của rắn hổ mang thí nghiệm với chuột làm tiêu tan hoàn toàn tế bào ung thư trong những ung bướu độc.

Ở Việt Nam rắn được ngâm rượu trong những lọ thủy tinh bán giá rất cao để trị nhiều chứng bịnh như phong thấp, đau xương, nhức cơ, tê liệt. Rượu rắn các viện bào chế dược phẩm vẫn thường sản xuất theo công thức sau: Rắn hổ mang, rắn cạp nong, rắn ráo mỗi thứ một con kết hợp với cẩu tích, hà thủ ô đỏ, ngũ gia bì, thiên niên kiện (mỗi thứ 80g), tiểu hồi, vỏ quýt (mỗi thứ 30g), kê huyết đằng (120g), đường phèn (660g), rượu 60 độ (3-4 lít), rượu 40 độ (10lít). Ngâm trong 100 ngày (rượu bách nhật) thì dùng được. Rượu rắn ngâm không đúng cách thường làm giảm dược tính. Mỗi ngày dùng 15-20ml trước khi đi ngủ.

Ở nông thôn rắn giúp nhà nông trong công tác diệt chuột phá hoại ruộng lúa mùa màng. Ở Ấn Độ có năm phát động chiến dịch tiêu diệt rắn vì rắn hay cắn chết người, người ta giết rắn gần hết thì liền trong năm sau đó chuột sinh sản rất nhiều, cắn hết lúa đang chín khiến nhà nông mất mùa lâm vào cảnh đói kém. Ở những nhà hàng quán nhậu đặc sản Việt Nam, sau khi uống máu rắn hòa với rượu mà dân nhậu truyền tụng là đại bổ “ông uống bà khen”, thịt rắn được chế biến nhiều món như rắn xào lăn, gỏi rắn, lẫu rắn v.v…mùi thơm vang lừng, bia khui như pháo Tết, cảnh ăn uống thật tưng bừng, hầu như ai cũng khoái thịt rắn vì ngon lạ miệng. Người ta ăn thịt rắn thì trái lại như để trả thù, rắn đôi khi cũng thịt luôn người, ở Ấn Độ có những con trăn to lớn đã từng nuốt nguyên người vào bụng!

RẮN TRONG VĂN HỌC SỬ VIỆT NAM

Trong văn học nước ta Nguyễn Trãi (1380–1442) là nhà thơ cũng là công thần của nhà Hậu Lê nhưng ông bị án tử hình cũng vì liên quan đến người tì thiếp mà người ta cho rằng vốn là con rắn đầu thai để trả thù ông. Nguyễn Trãi trước kia từng làm quan dưới triều nhà Hồ, sau khi Việt Nam bị nhà Minh (Trung Quốc) cai trị ông tham gia vào cuộc khởi nghĩa Lam Sơn do Lê Lợi lãnh đạo như một nhà bày mưu tính kế. Đánh thắng quân Minh ông là công thần của nhà Hậu Lê nhưng sau đó năm 1442 gia đình ông bị tru di tam tộc trong vụ án Thị Lộ.

Đầu đuôi vụ án như sau: Vào năm Nhâm Tuất (1442), vua Lê Thái Tông đi tuần mìền Đông, duyệt quân ở thành Chí Linh, Hải Dương, nhân khi nhà vua ghé thăm chùa Côn Sơn, nơi Nguyễn Trãi ở, thấy nàng tì thiếp của ông là Nguyễn Thị Lộ, nhan sắc lộng lẫy, lại có tài văn chương nên nhà vua liền phong ngay cho chức Lễ Nghi Học Sĩ, ngày đêm hầu cạnh nhà vua. Khi đến Đông Tuần, xa giá vua Thái Tông đến vườn Lệ Chi, xã Đại Lai, huyện Gia Định, hiện nay là Gia Bình, thình lình nhà vua nhuốm bịnh sốt, Thi Lộ hầu hạ suốt đêm, rồi vua Lê Thái Tông mất lúc mới 20 tuổi trong khi Thị Lộ 40. Các quan hốt hoảng, vội vã bí mật phụng giá về kinh, nửa đêm mới làm lễ phát tang. Tất cả triều thần đều cho là Thị Lộ âm mưu giết vua, liền đem nàng giết chết. Lại có nhiều người trước đây đố kỵ việc Nguyễn Trãi được Lê Thái Tổ trọng dụng, đem lòng oán ghét, nhân cơ hội này vu cho ông là chủ mưu giết vua nên ông bị tử hình và tru di cả họ. Mãi tới 22 năm sau, vua Lê Thánh Tông mới xét lại vụ án, thấy nhiều điểm hàm hồ, oan ức cho vị khai quốc công thần, liền truyền hủy bỏ án trước, truy phục chức cho Nguyễn Trãi, con cháu ông được trọng dụng làm quan, cấp tư điền để lo việc tế tự hàng năm. Riêng nàng Thị Lộ, nhiều người bàn tán rằng: nàng là hóa thân của rắn hổ mang, có thù oán sâu nặng với cha của Nguyễn Trãi là Nguyễn Phi Khanh vì trước kia khi khai hoang cất trường học ông này đã giết một bầy rắn. Rắn mẹ hoá thân thành Thị Lộ đã tìm cách trả thù dòng họ Nguyễn Trãi.

Trong văn chương Việt Nam có bài thơ của nhà bác học Lê Qúy Đôn để tự trách mình biếng học, trong mỗi câu đều có kể tên một loài rắn:

“Chẳng phải liu điu vẫn giống nhà
Rắn đầu biếng học chẳng ai tha
Thẹn đèn hổ lửa đau lòng mẹ
Nay thét mai gầm rát cổ cha
Ráo mép chỉ quen tuồng nói dối
Lằn lưng cam chịu tiếng roi tre
Từ rày Châu, Lỗ chăm nghề học
Kẻo hổ mang danh tiếng mẹ cha”
(Rắn đầu biếng học – Lê Qúy Đôn)

NGƯỜI TUỔI RẮN

Theo tử vi Đông phương người tuổi Tỵ (Rắn) số may mắn về tài chánh dư dã hơn mức cần thiết, có tài ngoại giao và nổi tiếng ở chốn đông người. Người tuổi Tỵ có cá tính mạnh mẽ, tự cao, không tin ai mà thường căn cứ vào bản thân để phán đoán và quyết định, khi gặp khó khăn họ giải quyết rất dễ dàng. Nghề thích hợp cho người tuổi Tỵ là: khoa học, xã hội, dinh dưỡng, họa sĩ, nắn tượng, kim hoàn. Người tuổi Tỵ hợp với các tuổi Sửu, Dậu và khắc với các tuổi Dần, Thân và Hợi.

Năm Qúy Tỵ sắp đến sẽ là năm tốt cho những bé gái sinh trong năm này và cũng sẽ là năm không xấu với tất cả mọi người, kinh tế sẽ phục hồi với thị trường địa ốc thăng tiến, các điểm nóng chiến tranh sẽ được giải quyết ôn hòa.

TRỊNH HẢO TÂM

KÝ SỰ DU LỊCH

RIVERSIDE, THÀNH PHỐ VEN SÔNG

Bài và ảnh: TRỊNH HẢO TÂM

Riverside như tên đã gọi nằm cạnh sông Santa Ana River là thành phố nằm trong nội địa lớn thứ 4 ở California sau Fresno, Sacramento và Bakersfield, cách Los Angeles khoảng 60 miles (97 km) về hướng Đông. Thành phố được thành lập vào đầu thập niên 1870 và là cái nôi của kỹ nghệ trồng cam ở California.

Những ngày đầu mới tới định cư ở miền Nam California giở bản đồ ra xem, tôi cứ ngỡ sông Santa Ana River lớn lắm, giống như sông ở Việt Nam nước chảy cuồn cuộn và thành phố ven sông Riverside tàu thuyền tấp nập, kẻ buôn người bán như ở…Cần Thơ. Khi mới có chiếc xe đầu tiên ở Mỹ là chiếc Ford Pinto số tay đời 1972, tôi liền đi Riverside để nhìn dòng sông quê người cho đỡ nhớ quê hương đã bỏ lại. Đến Riverside theo bản đồ tìm đến con sông Santa Ana làm tôi ngỡ ngàng thất vọng giống như tâm trạng hồi còn đi học qua mục tìm bạn bốn phương, hẹn với một “em”:

“Chưa gặp em tôi cứ nghĩ rằng:

Có nàng thiếu nữ đẹp như trăng

Mắt xanh lả bóng dừa hoang dại
Âu yếm nhìn tôi không nói năng…”

(Mộng Dưới Hoa – thơ Đinh Hùng, Phạm Đình Chương phổ nhạc)

Khi gặp rồi thì…hoàn toàn chán “noản” không thể “tỏa”, sông Santa Ana chỉ là một lạch nước cạn nằm giữa vùng lau sậy đìu hiu! Tôi lái xe thơ thẩn đi vào thành phố Riverside, lạ một điều, trái với con sông thành phố này thật sự đã lôi cuốn tôi, nó có cái gì êm đềm cổ kính, lãng mạn trầm tư, đơn sơ quyến rũ lạ kỳ! Thành phố đầy cây xanh bóng mát với những khu phố cổ tường trắng ngói đỏ êm đềm của miền viễn Tây lịch sử  hào hùng thời tìm vàng, khai sơn phá thạch. Không như những thành phố tân thời với những cao ốc nhiều tầng, những thương xá nhộn nhịp, khu trung tâm “downtown” Riverside vẫn còn giữ được những kiến trúc xưa, những ngôi nhà cổ kính như khách sạn Mission Inn, rạp chiếu bóng Fox Theater, nhà bảo tàng Riverside Metropolitan Museum và những khu phố cổ ở đó những ngôi nhà xưa từ cuối thế kỷ 19 thời gian Riverside mới thành lập được bảo tồn cẩn thận.

                                                  Trung tâm Riverside êm đềm cổ kính

PHỐ CỔ RIVERSIDE

Rồi thời gian định cư xứ người trôi qua mau chóng, có những lần tôi tới Riverside vì công việc sở làm, thăm thân nhân bạn bè mới sang, đến vì việc gì thì xong việc đó lại lo trở về nhà chứ không có dịp la cà thăm chơi đây đó nơi thành phố này. Cho tới đầu năm nay tôi có dịp đến Riverside nhiều lần là vì thằng con út chọn đây làm nơi dừng bước giang hồ…với bạn gái của nó! Nó dừng chân là tốt rồi, có an cư mới lạc nghiệp, nó đi tìm nhà nhưng lại thích ở những vùng nhà cũ 5, 6 mươi năm nó cho rằng giá nhà rẻ, sườn gỗ tốt, vườn rộng, cây cối nhiều, mình không cần phải làm gì cả. Những lần tìm nhà với nó là những lần tôi có dịp đi sâu vào các khu vực dân cư, khám phá thành phố Riverside nhiều hơn và mới biết rằng Riverside có rất nhiều khu phố cổ mà thành phố đã liệt vào “Historic Districts” như các vùng: Mount Rubidoux, Colony Heights, North Hill, Heritage Square, Seventh Street...Khi đã liệt vào nhà lịch sử (historic landmark), nhà hư hao xuống cấp chủ nhân sửa chữa phải giữ y lối kiến trúc cũ, kể cả vật liệu phải dùng y như vật liệu lúc ban đầu, thí dụ như gỗ sồi (oak) không được thay bằng gỗ thông (pine) cho rẻ hơn, đá phải dùng đá thật chứ không được dùng đá giả. Phải tham khảo ý kiến với chính quyền trước khi sửa chữa nhưng được một điều nếu còn kinh phí, thành phố sẽ tài trợ cho 50% chi phí sửa chữa. Ngoài “Historic Districts” Riverside còn có những khu có tiềm năng trở thành khu lịch sử (Potential Historic District) và những khu bảo tồn (Neighborhood Conservation Areas) luật lệ sửa chữa tu bổ sẽ dễ dãi hơn.

Rồi cũng tìm được căn nhà vừa ý, đủ sức trả góp nhưng không trong vùng phố cổ lịch sử mà ở vùng Victoria phía Đông Nam thành phố gần sân “golf” có con đường Victoria hai bên là những hàng cây cọ (palm) hơn trăm tuổi cao ngất chạy qua những vườn cam mà mỗi cây trở thành cổ thụ. Qúy độc giả nào ở Riverside chắc biết con đường Victoria chạy song song  ở phía Đông với xa lộ 91 này, đó là con đường…tình ta đi, tôi cho là rất đẹp, một trong những con đường thơ mộng của Cali nắng ấm tình nồng.

VƯỜN CÂY ĐẠI HỌC UCR

Về phương diện giáo dục Riverside có trường đại học UCR (University of California Riverside) nổi tiếng nhiều ngành trong đó có ngành nông lâm nghiệp. Lần đến Riverside vừa rồi chúng tôi vào viếng qua trường đại học này nơi có rất nhiều sinh viên người Việt theo học và đi thăm Vườn Bách Thảo (Botanic Gardens) của trường nói trên. Đại học UCR nằm ở phía Đông xa lộ 215 (hay 60 vì đoạn này 2 xa lộ nhập làm một). Nếu dùng 215 ngả rẽ Exit ở đường Martin Luther King rồi theo bảng chỉ dẫn để đến vườn (vườn nằm ở bìa góc Đông Nam của khu Campus trên một sườn đồi). Nếu đi từ Little Saigon dùng xa lộ 91 East khi đến Riverside Exit đường 14 và đường 14 này trở thành đường Martin Luther King để đi vào khu đại học.

Vườn cây trong đại học UCR

Vườn cây rộng 40 mẫu Anh (16.2 hecta) trồng trên 3,500 loại cây mọc khắp nơi trên thế giới. Không có lệ phí vào cửa nhưng phải lấy vé đậu xe với lệ phí rất nhỏ không hơn 1 USD. Trong vườn cây có nhiều lối đi tráng nhựa dành cho người tàn tật, có những con đường mòn men theo khe suối hay vượt dốc trên sườn đồi. Những khu vực trồng cây được xếp theo từng giống loại như khu Alder Canyon trồng các loại hoa như azaleas (đỗ quyên), camellias (trà hoa nữ), hydrangeas và những loại ferns. Vườn hoa hồng với 300 giống loại, vườn hoa Iris với 150 loại, vườn dược thảo (herb) nhiều loại để làm thuốc hay gia vị nấu nướng, vườn cây ăn trái có cam, ổi, sapotes (một loại trái ngọt của Nam Mỹ), bơ (avocados) và vài loại trái cây nhiệt đới lạ tôi không biết tên. Khu trồng các loại xương rồng, những loại cây sa mạc không cần nước, rất nhiều giống loại cho hoa rất đẹp. Có khu quy tụ những loài bướm, khi chúng tôi đến đây bổng thấy bướm bay rất nhiều. Về thú hoang vườn là nơi sinh sống của 195 loại chim, nhiều loại động vật có vú như sóc (squirrels), chuột (kangaroo rats), chó sói (coyotes), mèo rừng và những loại chồn (gray foxes), thỏ rừng, chuột to (opossums, skunks) v.v…

Dạo trong vườn xem nhiều hoa thơm cỏ lạ cũng rất thú vị cho những người yêu thiên nhiên cây cối. Nên đến đây vào những ngày mùa Xuân nhiều hoa, mùa Thu mát mẻ.

KHÁCH SẠN CỔ MISSION INN

Rời vườn cây UCR chúng tôi lái xe về hướng Tây vào trung tâm thành phố Riverside để đến khách sạn cổ Mission Inn Hotel ở địa chỉ 3649 Mission Inn Ave. Riverside (góc đường Mission Inn và Orange St.). Tên khách sạn đặt cho đại lộ chính ở trung tâm thành phố đủ biết rằng đây không phải là khách sạn bình thường mà là kiến trúc cổ nổi tiếng về nét uy nghi cổ kính như một khu tu viện cổ Âu Châu. Khách sạn chiếm nguyên một vuông (block) đường với cửa chính vào nhìn về hướng Nam trên đại lộ Mission Inn và những kiến trúc phía sau là hội trường, nhà thờ, nhà hàng, nhà bảo tàng v.v…Mission Inn Hotel được xếp là cao ốc theo kiểu Mission Revival Style to lớn nhất ở Hoa Kỳ, đây là kiến trúc Tây Ban Nha cải cách theo kiểu các tu viện truyền giáo xây trên đất California thời kỳ người Tây Ban Nha sang Bắc Mỹ truyền giáo cho người da đỏ vào thế kỷ 18. Kiểu kiến trúc này gần giống như các tu viện truyền giáo ở San Juan Capistrano, Santa Barbara v.v…

Tiền diện khách sạn Mission Inn ở trung tâm Riverside

Theo lịch sử của khách sạn, đầu tiên chỉ là một nhà nghỉ nhỏ có tên là “Glenwood Hotel” xây vào năm 1876 bởi kỹ sư công chánh tên Christopher Columbus Miller. Đến năm 1902 con trai của ông Miller là Frank quyết định xây tòa khách sạn mới đặt tên là “Mission Inn”. Kế hoạch qúa lớn nên công việc xây cất không ngừng nghỉ trải qua nhiều thời kỳ với nhiều ngôi nhà thêm vào kết hợp nhiều kiểu kiến trúc Tây Ban Nha khác nhau cho đến khi ông Frank qua đời vào năm 1935 việc xây dựng vẫn còn dang dở. Với khu nhà này thêm vào khu kia, kết qủa là một quần thể phức tạp tập hợp những phòng khánh tiết, phòng ngủ, nhà hàng, những lối đi hun húc, những mái hiên ngoài trời, ngọn tháp theo kiểu lâu đài với đồng hồ thời trung cổ, mái vòm tròn cao bằng tòa nhà 5 tầng, những cột chống đỡ bên ngoài như phía sau nhà thờ Đức Bà ở Paris và có cả một cây cầu trên cao bắc ngang con đường để nối khách sạn với khu nhà phụ phía sau. Trải qua 30 năm xây cất, ông Frank Miller chu du khắp thế giới mua sắm mang về nhiều vật lạ mắt trưng bày trong nhà bảo tàng khách sạn (ở phía sau). Những món này ngày nay trở thành cổ vật trị gía hơn 5 triệu mỹ kim.

Sau khi ông Frank Miller qua đời năm 1935 khách sạn được con gái là Allis và con rể DeWitt Hutchings kế nghiệp và cũng qua đời vào năm 1952 và 1953 sau đó khách sạn đổi chủ nhiều lần. Năm 1985 công ty Carley Capital Groupe mua lại với giá 55 triệu USD và đóng cửa tu sửa tân trang rất nhiều vì khách sạn xuống cấp trầm trọng. Cuối năm 1988 khách sạn mở cửa lại hoạt động với tên Omni Mission Inn. Cuối năm 1992 bán lại cho Duane R. Roberts một thương gia địa phương Riverside, ông ta yêu khách sạn cổ này nên mua và sửa sang một thơì gian ngắn trước khi mở cửa trở lại.

Hậu diện khách sạn Mission Inn xây từ 1902

Sau hơn 135 năm hoạt động, khách sạn cổ này đã là nơi Richard Nixon và Pat làm đám cưới ở một trong 2 nhà thờ nhỏ trong khách sạn là nhà thờ St. Francis có bàn thờ bằng gỗ Cedar và cẩn vàng lá cùng với 4 cửa kính màu rất đẹp. Ronald Regan và Nancy trải qua tuần trăng mật cũng tại nơi đây và 8 Tổng Thống Hoa Kỳ đã đến viếng khách sạn trong đó có Theodore Roosevelt, John Kennedy, Gerald Ford, George W. Bush kể cả nhà bác học Albert Einstein còn các đại gia, tài tử, minh tinh thì rất nhiều.

Hiện nay giá phòng khoảng 150 USD một đêm với bữa ăn sáng và thư giãn trong Spa. Hôm nay chúng tôi ghé thăm khách sạn đang sắp tới mùa lễ Tạ Ơn, khách sạn trang hoàng với hoa cúc mùa Thu và những trái bí đỏ. Sau Lễ Tạ Ơn bắt đầu mùa lễ Giáng Sinh theo truyền thống hàng năm mỗi đêm khách sạn sẽ thắp sáng hàng ngàn đèn màu rực rỡ lung linh huyền ão rất đẹp.

NHÀ BẢO TÀNG RIVERSIDE METROPOLITAN MUSEUM

Ngang bên kia đường là Tòa Thị Chính Riverside cũng là một ngôi nhà cổ và cạnh đó là nhà Bảo Tàng Thành Phố Riverside Metropolitan Museum ở số 3580 Mission Inn Ave..  Chúng tôi vào xem chơi cho biết có gì bên trong? Miễn lệ phí vào cửa nhưng đề nghị tặng góp 5 USD và không ai hỏi han gì chỉ có một bà chắc là tình nguyện viên đứng bên trong quày giải đáp thắc mắc và bán đồ kỷ niệm. Giờ mở cửa từ Thứ Ba đến Chủ Nhật từ 9 AM đến 5 PM (đóng cửa ngày Thứ Hai và các ngày lễ lớn).

Nhà bảo tàng thành phố Riverside Metropolitan Museum

Nhà bảo tàng thuộc quyền quản lý của thành phố ngoài ngôi nhà này còn 2 kiến trúc khác là ngôi nhà cổ Di Sản Quốc Gia ở số 8193 đường Magnolia (mở cửa 3 ngày cuối tuần từ 12 PM đến 3:30 PM) và ngôi nhà của người Nhật tên là Harada cũng là Di Sản Lịch Sử cấp Quốc Gia. Nhà Bảo Tàng Thành Phố là nơi nghiên cứu, sưu tầm, trưng bày, giải thích về văn hóa và lịch sử địa lý thiên nhiên vùng đất Riverside. Nhà bảo tàng tri ơn và hoan nghênh mọi đóng góp để ngày càng phát triển hơn. Qua những gian trưng bày nơi đây, tuy không lớn nhưng cũng rất hấp dẫn gây thích thú cho những ai có lòng hoài cổ muốn biết những gì đã xảy ra tại địa phương này. Nơi đây mấy ngàn năm trước người da đỏ sinh sống, du khách nhìn lại những căn lều, dụng cụ nấu ăn bằng gốm, vũ khí săn thú bằng đá, quần áo da thú và gần nhất là dệt đan thổ cẩm. Món cổ vật đầu tiên nhà bảo tàng mua là chiếc rổ rá đám cưới của bộ lạc Navajo với giá $6 vào năm 1900 ở tiệm của ông Fred Harvey. Kế đến là vũ khí như gươm đao, súng ống, quân phục dùng trong 2 trận thế chiến và câu chuyện của chú quân khuyển Rin Tin Tin của điện ảnh Hollywood. Về động vật sinh sống trong thiên nhiên người ta đã thực hiện những con thú giống như thật tất cả những sinh vật sống ở vùng Nam California này, không thiếu thứ gì từ côn trùng ong bướm cho đến những con gấu đen, chó sói, beo, sư tử núi v.v…Nhà bảo tàng này trước kia là trụ sở bưu điện thành phố.

Riverside còn nhiều nơi để xem nữa như nhà Bảo Tàng Nghệ Thuật ở số 3425 cùng đường, rạp chiếu bóng xưa Fox Theater cách 1 vuông đường hướng Tây, Bảo Tàng Nhiếp Ảnh California ở số 3824 Main St. v.v…Hẹn một dịp khác sẽ trở lại. Về cộng đồng người Việt sinh sống tại đây cũng rất đông ước lượng khoảng trên 5,000 người với nhiều chợ, nhà hàng, tiệm phở tập trung trên đường Magnolia và Arlington Ave. phía Nam thành phố. Riverside chỉ cách Little Saigon khoảng 45 miles, lái xe theo Google mất khoảng 51 phút nhưng giá nhà rẻ hơn gần một nửa và đất rộng nên nhà người Việt nào cũng trồng nhiều cây ăn trái. Vườn cây người Việt trồng thường là những loại trái cây nhiệt đới như xoài, bưởi, chuối, hồng, thanh long, ổi, táo tàu, nhản v.v…đến mùa chín rộ ăn không hết phải cho nhà thờ, chùa, bạn bè. Mùa hồng chín nếu mua họ bán cả cây cứ trèo lên mà hái! Cây không phải nhỏ, tàng rộng lớn như cổ thụ, giá bán chỉ vài mươi đồng!

TRỊNH HẢO TÂM

Độc giả có thể xem đoạn video clip ngắn của tác giả về Mission Inn Hotel, xin nhấn vào (hoặc Copy và Paste) link dưới đây:

http://www.youtube.com/watch?v=pQUBnuXeQ1c

KÝ SỰ DU LỊCH

SANTA MONICA, PHỐ BIỂN THANH LỊCH

Bài và ảnh: TRỊNH HẢO TÂM

Cách trung tâm thành phố Los Angeles 14 miles (23 km) về hướng Tây, Santa Monica là thành phố biển nhộn nhịp nhất miền Nam California. Ngày xưa nơi đây là chốn nghỉ mát, hẹn hò của tài tử minh tinh điện ảnh Hollywood, ngày nay là địa điểm du lịch với bờ biển nước xanh cát trắng, trên phố là những cửa hàng sang trọng, dưới bến nhà hàng thanh lịch nơi lui tới của những người nổi tiếng.

                                      Vòng đu quay Ferris Wheel cạnh cầu tàu Santa Monica

Lâu lắm rồi tôi không có trở lại bờ biển Santa Monica mặc dù đêm nào tin thời tiết của đài truyền hình ABC số 7 cũng thường lấy bối cảnh phía sau là cầu tàu Santa Monica với chiếc vòng đu quay rực rỡ đèn màu. Bạn bè phương xa từ Úc qua,  đòi xem cho được con đường tình Hollywood để mong thấy tận mặt những minh tinh tài tử màn bạc, để bước lên những ngôi sao đồng khắc tên những thần tượng mến mộ. Nể tình bạn ở xa nửa vòng trái đất tận miệt dưới của Nam bán cầu, tôi phải lái xe lên tận vùng Los Angeles xe cộ như mắc cửi để bạn thăm kinh đô điện ảnh Hồ Ly Vọng cho thỏa chí tang bồng hồ thỉ, thú đam mê ao ước bấy lâu nay!

Xong màn du ngoạn Hồ Ly Vọng thì “tà tà bóng ngả về Tây”, thay vì “chị em thơ thẩn dang tay ra về”, sẵn đường tôi xuống hướng Nam cho xe vào xa lộ liên bang 10 để đi Santa Monica miền biển xanh cát trắng có chiếc cầu tàu rất nhộn nhịp. Xe về hướng Tây tới lãnh địa Santa Monica cũng là lúc xa lộ 10 kết thúc, sợ đến qúa gần bờ biển xe cộ đông đảo khó khăn nên tôi tìm ngã rẽ ra sớm. Cuối tuần tìm bãi đậu xe ở gần cầu tàu là cả một vấn đề, sau khi chạy lòng vòng một hồi chúng tôi tìm thấy một buyn đinh đậu xe của thành phố ở góc Đông Nam của ngã tư Arizona Ave. và 4^th St. cạnh ngân hàng Wells Fargo. Tưởng rằng sẽ phải trả tiền nhưng lúc lấy xe ra thì lại được miễn phí. Tuy khi đem xe vào buyn đinh cũng hơi khó vì lối đi hẹp và mình phải lấy tấm cạt điện tử lúc mới vào cổng, khi trở ra cửa, bỏ tấm cạt vào máy sẽ biết phải trả bao nhiêu tiền, nhưng hôm nay không biết lý do gì mà lại được miễn phí? Chắc là thời gian đậu dưới 2 tiếng đồng hồ, thành phố không tính tiền? Phải đậu xe trên nóc buyn đinh vì các tầng phía dưới không còn một chỗ trống, chúng tôi lấy thang máy để ra khỏi nhà đậu xe và ra đường Arizona rồi đi về hướng Tây Nam tức là phía biển. Đến đây gặp con đường bộ hành số 3 tức Third Street Promenade.

PHỐ ĐI BỘ THIRD STREET PROMENADE

Third Street Promenade kéo dài trên 3 vuông (blocks) đường, từ đường Wilshire Blvd. cho đến đường Broadway. Đoạn này chỉ dành cho người đi bộ với các hàng quán, tượng đồng, băng đá ở giữa lòng đường. Phố đi bộ rất đông vui và lũ lượt du khách tài tử giai nhân lên xuống như đi trẫy hội, hai bên đường là nhà hàng, quán cà phê, ba rượu lại có thêm 2 rạp chiếu phim AMC 7 và AMC 4 với tổng cộng 11 màn ảnh bên trong. Phố xá thanh lịch với hai hàng cây cọ, những chậu hoa treo và giữa đường là những nghệ sĩ hè phố với nhiều bộ môn cầm kỳ thi họa, ảo thuật, hóa trang thành tượng đồng, rô bô người máy. Các hiệu buôn ở đây thấy có cửa hàng nội y phụ nữ Victoria’s Secret, Banana Republic, Apple, Abercrombie & Flich, Anthropologie, Gap, Lewi’s v.v…Phố đi bộ hoa lá râm mát như công viên, du khách vừa tảng bộ vừa thưởng thức những điệu nhạc hòa tấu bập bùng của những sắc dân hải đảo vùng Caribbean.

Third Street Promenade đi về hướng Tây qua khỏi con đường Broadway là đi thẳng vào thương xá sang trọng cao cấp Santa Monica Place Shopping Center với nhiều tầng lầu có các cửa hàng mua sắm nổi tiếng như Sears, Tumi, Barneys New York, Magical Blooms. Nơi đây cũng có buyn đinh đậu xe nhưng chắc là phải trả tiền hoặc là xuất trình hóa đơn mua hàng thì sẽ được miễn lệ phí. Chúng tôi ra ngoài thương xá và theo đường Colorado đi về hướng biển.

                                                Con đường đi bộ 3^rd Street Promenade

CẦU TÀU SANTA MONICA PIER

Con đường Colorado Ave. sẽ dẫn xuống cầu tàu, trước khi tới cầu tàu chúng tôi đi ngang qua hồ nuôi cá Santa Monica Aquarium và những quán ăn, nhà hàng. Sau đó đến một công viên giải trí nhỏ tên Pacific Park có vòng đu quay Ferris Wheel cao nghệu bằng tòa nhà 9 tầng và trò chơi “ride” xe chạy trên cao qua những vòng cua ngoằn ngoèo, cao thấp. Trong khu này có nhiều quán ăn, cửa hàng kỷ niệm. Trên cầu tàu du khách tới lui nhộn nhịp, ăn uống, mua sắm, chụp hình, có nhiều họa sĩ ngồi vẽ chân dung cho du khách với giá vài chục, nhiều nghệ sĩ hè phố ngồi đánh đàn hát dân ca đồng quê Hoa Kỳ hay thổi kèn saxo những điệu nhạc buồn da diết áo nảo.

                                               Hàng quán dọc theo bờ biển cạnh cầu tàu

Cầu tàu khá dài và cuối là một quán thức ăn nhanh hamburger, hot dog. Người ta câu cá cũng khá đông nhưng hôm nay sóng to nên cá không mấy ăn mồi. Nước biển trong xanh nhìn thấy đá tảng rong rêu dưới đáy, nhìn lại trong bờ bãi cát trắng chạy dài với hàng ngàn người phơi nắng hay đùa nghịch cùng những đợt sóng. Phía Bắc là rặng núi Santa Monica cao ngất nằm sát biển chạy qua các thành phố Beverly Hills, Malibu, Oxnard. Phía Nam đảo Santa Catalina với những dãy núi hiện rõ nơi chân trời.

Lịch sử chiếc cầu tàu phải ngược dòng thời gian vào đầu thế kỷ 20 thành phố Santa Monica đương đầu với vấn nạn là phải làm sao tìm nơi phế thải nước cống rảnh. Cuối cùng quyết định xây một chiếc cầu dài 1,600 ft để đặt bên dưới cầu một đường ống nước thải đã được sát trùng đổ ra biển ở phía ngoài xa. Trước kia những trụ cầu đều bằng gỗ nên chịu đựng sóng gió không bao lâu và đây là lần đầu tiên ở miền Tây Hoa Kỳ trụ cầu được đúc bằng bê tông. Ngày 9 Tháng 9 năm 1909 (người Mỹ chắc cũng tin dị đoan nên chọn ngày toàn số 9) cầu tàu được khánh thành với hàng ngàn người tham dự có sự hiện diện của chiến hạm USS Albany ghé thăm. Những năm sau đó cầu tàu được dân chúng ưa chuộng dùng làm nơi câu cá và hóng gió. Thấy du khách kéo đến ngày càng đông, ông Charles Looff bèn xây khu giải trí với các trò chơi đu quay vào năm 1916. Nổi tiếng nhất là trò chơi ride Looff Hippodrome vĩ đại với những chiếc xe điện chạy trên giàn gỗ ở trên cao, kế tiếp là Blue Streak Racer roller coaster và xây thêm gian nhà chơi Bowling và Billiards. Hàng ngày cầu tàu tấp nập du khách và có ban nhạc sống chơi thường xuyên để chào mừng du khách. Thời ấy những tàu chiến thường hay ghé thăm cầu tàu, năm 1919 hai chiến hạm USS Texas và USS Prairie ghé cầu tàu, có thị trưởng Samuel Berkley ra đón mừng với rất đông dân chúng, bất ngờ cầu tàu kêu răng rắc và sụp xuống 2 ft khiến đám đông một phen hú vía, hóa ra trụ bê tông cầu vẫn bị nước mặn làm rỉ sét. Cầu tàu mất 2 năm để sửa chữa và các trụ cầu được thay trở lại bằng gỗ đã được chống mục bằng cách ngâm dầu. Sàn mặt cầu bằng xi măng cũng được thay bằng gỗ.

Ngày 23 Tháng 7 năm 1924 khánh thành một vũ trường lớn có tên là La Monica Ballroom ngay cạnh khu trò chơi “ride” nhưng sau đó bị cuộc đại suy thoái toàn cầu khiến vũ trường ế khách và khu giải trí cũng đành đóng cửa theo. Khoảng giữa thập niên 1930 vũ trường biến thành trung tâm hội họp (convention center) và trụ sở của toán cứu cấp dưới biển, có lúc trở thành khám đường của thành phố. Những năm kế tiếp cầu tàu trở thành bến đậu của những người chơi thuyền buồm (yacht) và xây thêm một dãy cầu ở phía ngoài tạo cầu tàu thành chữ T. Trong thời Đệ Nhị Thế Chiến hải quân kiểm soát toàn bộ các hải cảng lớn ở miền Tây và buộc các thuyền đánh cá phải dời về neo đậu tại cầu tàu Santa Monica. Chiến tranh kết thúc nhà tài phiệt ngân hàng Walter Newcomb mua lại khu giải trí và mở cửa lại các trò chơi vào năm 1947. Năm sau ông ta chết và vợ ông tiếp tục điều hành khu giải trí đến năm 1973 sang lại cho công ty khác. Năm 1983 cầu tàu bị bão tố làm hư hại nhiều và công tác xây lại toàn bộ cầu tàu mới bắt đầu năm 1987 và hoàn tất năm 1990 tức cầu tàu hiện nay. Vật liệu hoàn toàn bằng bê tông cốt thép đã được kỹ thuật hiện đại cải tiến tốt hơn rất nhiều so với trước kia. Ngoài ra mục đích tiên khởi để xây dựng cầu tàu là dẫn đường ống nước cống ra biển may thay đã chấm dứt từ những năm 1920.

                                      Cầu tàu Santa Monica hiện nay được xây lại năm 1990

Trong lịch sử của cầu tàu Santa Monica cũng có nhiều chi tiết khá lạ như có lần người ta muốn xây một hòn đảo nhân tạo ngoài biển để thiết lập thêm một công viên giải trí trên đó và nối dài cầu tàu để ra công viên giải trí nói trên. Một lần khác vào thập niên 1960 Bộ Giao Thông tiểu bang California có dự án biến cầu tàu thành một đoạn của con đường Santa Monica – Malibu “Causeway” xây trên biển bằng những chiếc cầu bắc qua những hòn đảo nhân tạo nhằm giảm lượng lưu thông trên đường Pasific Coast Highway. Một chuyện khác xảy ra vào năm 1938 thời gian đó những con tàu sòng bài rất thịnh hành vì luật lệ Cali chỉ cấm cờ bạc trên đất liền còn sòng bài trên tàu thì luật không đề cập đến nên coi như hợp pháp. Ông Tony “The Hat” Cornero chủ nhân con tàu Casino SS Rex neo ngoài biển chỉ cách bờ 3 dặm và đòi biến cầu tàu thành bến thuyền taxi để chuyên chở khách ra đánh bài. Chính quyền thành phố bác bỏ đòi hỏi này, chánh án Earl Warren ngăn chận việc đậu tàu phạm luật của Cornero và ra lệnh cho ông ta phải dời tàu ra xa hơn vài miles. Ông ta không tuân lệnh, khi nhân viên công lực dùng thuyền ra bắt Cornero thì bị thủy thủ tàu Casino dùng vòi rồng xịt nước cản trở. Sau 8 ngày dằng co với chính quyền cuối cùng Cornero phải đầu hàng và để vớt vát ông tuyên bố rằng: “Chấm dứt đối đầu vì cần phải đi hớt tóc”!

NHỮNG NƠI NÊN THĂM THÚ Ở SANTA MONICA

Ngoài bờ biển thơ mộng với công viên cây cối xanh tươi trên bờ, những địa điểm du lịch ở Santa Monica rất gần nhau có thể đi bộ đến dễ dàng. Thêm vào đó hệ thống xe buýt Big Blue Bus của thành phố hoạt động trên nhiều tuyến đường không những phục vụ trong phạm vi thành phố mà còn nối sang các vùng lận cận như Brentwood, Westwood, Venice Beach khiến Santa Monica là một trong những nơi ở Los Angeles người ta không cần phải lái xe riêng. Đến Santa Monica du khách được phòng chỉ dẫn du lịch mách nên viếng những nơi sau:

- Bergamot Station Art Center ở số 2525 Michigan Ave. , điện thoại 310-453-7535 mở cửa từ Thứ Hai đến Thứ Bảy từ 9 AM đến 5 PM. Vào cửa tự do. Có tất cả 30 phòng tranh kể cả Nhà Bảo Tàng Nghệ Thuật Santa Monica.

- Angels Attic Museum ở số 516 Colorado Ave. , điện thoại 310-394-8331mở cửa chỉ từ Thứ Năm đến Thứ Bảy từ 12 PM đến 4 PM, chuyên sưu tầm và trưng bày búp bê và đồ chơi từ cổ xưa cho đến hiện đại. Không có bãi đậu xe riêng phải đậu xe ngoài đường có cột thu tiền, nhà bảo tàng có thu lệ phí 5$ trẻ con và 8$ người lớn.

- Công Viên Đánh Cờ (Chess Park) ở phía trên cầu tàu. Du khách theo dõi người địa phương thi tài cao thấp trong các ván cờ Tây.

- Montana Ave. ở phía Tây Bắc thành phố, con phố thanh lịch quy tụ những tiệm hàng hóa và nhà hàng, quán rượu mà giới nghệ sĩ, thượng lưu, tài phiệt thường lui tới.

- Main Street, con phố nhỏ tập trung dân chơi lướt sóng và nhào lộn xe đạp, chỉ cách 2 blocks từ bờ biển với nhiều tiệm cà phê, quán rượu dành cho giới trẻ, híp py.

- Twilight Dance Series (trên Cầu Tàu), mỗi chiều Thứ Năm trong mùa Hè bắt đầu lúc 7:30 PM là những buổi hòa nhạc miễn phí bắt đầu tổ chức từ năm 1983 từ nhạc đồng quê cho đến Rock. Rất đông người tham dự và không có ghế ngồi, du khách phải mang theo ghế xếp và đến sớm giữ chỗ.

Cho đến nay Santa Monica là thành phố có bờ biển hấp dẫn du khách đến chơi tấp nập nhất vùng Los Angeles. Ngày xưa trên bờ biển có một quán chuyên bán cua hấp con to màu đỏ thắm rất đông khách, tôi có đến một lần vào năm 1979 và nghe nói khi còn sống mỗi lần ghé Los Angeles cựu Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu đều yêu cầu được đưa tới đây. Nay tôi đến tìm lại, hàng quán qúa nhiều tìm chưa thấy quán cua ngày trước không biết còn không?

Đến Santa Monica khi giã từ du khách nào cũng luyến tiếc cảnh bờ biển thơ mộng, không khí đông vui trên cầu tàu và những cửa hàng thanh lịch trên những con phố hoa lá xanh tươi.

TRỊNH HẢO TÂM

  

Độc giả có thể xem đoạn video clip ngắn của tác giả về Santa Monica, xin nhấn vào (hoặc Copy và Paste) link dưới đây:

http://www.youtube.com/watch?v=LCh_goi47Lo